Mỹ thu hồi hơn 6.000 thị thực sinh viên quốc tế

Hơn 6.000 thị thực bị hủy trong vòng chưa đầy một năm

Một quan chức Bộ Ngoại giao Mỹ ngày 18/8 xác nhận, tính từ đầu năm 2025 đến nay, hơn 6.000 thị thực du học đã bị thu hồi. Động thái này nằm trong chuỗi biện pháp siết chặt của chính quyền Tổng thống Donald Trump đối với sinh viên quốc tế – nhóm được đánh giá vừa mang lại lợi ích kinh tế vừa tiềm ẩn nguy cơ về an ninh.

Theo nguồn tin được CNN dẫn lại, nguyên nhân chính khiến thị thực bị hủy bao gồm:

• Sinh viên ở lại Mỹ sau khi visa hết hạn.

• Vi phạm pháp luật trong thời gian học tập, cư trú.

• Một số ít trường hợp có liên quan đến hoạt động khủng bố.

Chính quyền Tổng thống Donald Trump thời gian qua đã siết chặt kiểm soát đối với sinh viên nước ngoài.

Trong tổng số hơn 6.000 trường hợp, khoảng 4.000 người bị phát hiện có hành vi vi phạm pháp luật, từ lái xe khi say rượu, hành hung, trộm cắp cho đến những cáo buộc nghiêm trọng hơn. Đặc biệt, 200–300 hồ sơ bị thu hồi thị thực vì liên quan đến điều khoản về khủng bố trong Đạo luật Di trú và Quốc tịch. Luật này quy định rằng bất kỳ công dân nước ngoài nào có dính líu tới hoạt động khủng bố đều có thể bị từ chối nhập cảnh hoặc hủy bỏ quyền cư trú.

Sinh viên quốc tế lọt tầm ngắm

Thông tin về loạt động thái thu hồi thị thực xuất hiện trong bối cảnh chính quyền Trump áp dụng nhiều biện pháp cứng rắn đối với hệ thống giáo dục đại học Mỹ. Các quan chức chính quyền đặc biệt quan tâm đến sinh viên tham gia các cuộc biểu tình phản đối chiến tranh ở Gaza, cho rằng một số hoạt động này có dấu hiệu bài Do Thái hoặc thậm chí ủng hộ khủng bố.

Một vụ việc gây chú ý là trường hợp Rumeysa Ozturk, nghiên cứu sinh Tiến sĩ tại Đại học Tufts. Tháng 3 vừa qua, cô bị đặc vụ liên bang bắt giữ và giam tại cơ sở của Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan (ICE). Đến tháng 5, một thẩm phán ra lệnh trả tự do cho Ozturk, nhưng visa của cô đã bị hủy bỏ trước đó.

Bên trong Đại học Harvard ở Cambridge, bang Massachusetts (Mỹ)

Không dừng lại ở việc thu hồi thị thực, Bộ Ngoại giao Mỹ đã yêu cầu các đại sứ quán và lãnh sự quán trên toàn thế giới tăng cường rà soát hồ sơ xin thị thực du học.

Những thay đổi quan trọng bao gồm:

• Đánh giá kỹ “thái độ thù địch” của ứng viên đối với công dân, văn hóa, chính phủ hoặc các nguyên tắc nền tảng của Mỹ.

• Yêu cầu ứng viên công khai tài khoản mạng xã hội trong quá trình xét duyệt.

• Ứng viên hạn chế quyền truy cập hoặc che giấu hoạt động trực tuyến có thể bị coi là “cố tình né tránh” và bị từ chối thị thực.

Một bức điện ngoại giao nội bộ nêu rõ: “Việc hạn chế quyền truy cập hoặc che giấu sự hiện diện trực tuyến có thể được hiểu là hành vi che đậy, gây khó khăn cho công tác thẩm định an ninh.”

Quan điểm từ chính quyền Trump

Ngoại trưởng Marco Rubio – người được Tổng thống Trump bổ nhiệm sau cuộc cải tổ nội các hồi đầu năm – công khai ủng hộ chính sách này.

Ông phát biểu trong một cuộc phỏng vấn với kênh EWTN: “Không có điều khoản nào trong Hiến pháp Mỹ đảm bảo quyền được cấp thị thực du học. Thị thực là đặc quyền, và chúng tôi có toàn quyền thu hồi nếu phát hiện rủi ro an ninh.”

Ông Rubio nhấn mạnh, mỗi ngày trên thế giới có hàng nghìn hồ sơ bị từ chối, và việc hủy visa đã cấp cũng không phải ngoại lệ nếu người nắm giữ thị thực vi phạm luật pháp Mỹ.

Tuy con số visa bị thu hồi chỉ chiếm một phần nhỏ so với tổng số sinh viên quốc tế đang học tập tại Mỹ, nhưng tác động xã hội, chính trị và giáo dục lại rất đáng chú ý. Ảnh: BBC

Theo Bộ Ngoại giao Mỹ, năm tài chính 2024, khoảng 400.000 visa F-1 (du học sinh) đã được cấp. Tuy nhiên, số lượng cấp mới trong năm 2025 dự báo sẽ giảm mạnh do nhiều yếu tố:

• Tạm dừng các cuộc hẹn phỏng vấn visa.

• Yêu cầu thẩm định an ninh chặt chẽ hơn.

• Sự e ngại của sinh viên quốc tế trước các chính sách cứng rắn mới.

Tác động kinh tế được dự báo là nghiêm trọng:

• Nền kinh tế Mỹ có thể mất khoảng 7 tỉ USD từ chi tiêu của sinh viên quốc tế.

• Hơn 60.000 việc làm trong ngành giáo dục và các dịch vụ liên quan sẽ biến mất.

Trong nhiều năm qua, Mỹ luôn là điểm đến số một của sinh viên quốc tế, vừa nhờ chất lượng giáo dục hàng đầu, vừa vì cơ hội việc làm hấp dẫn. Tuy nhiên, chính sách siết chặt hiện nay khiến nhiều người đặt câu hỏi: Liệu Mỹ có đang tự đánh mất lợi thế cạnh tranh trong giáo dục quốc tế?

Trong khi đó, các đối thủ như Canada, Anh, Úc lại chủ động mở cửa, tung nhiều chính sách visa định cư thuận lợi để thu hút nhân lực trẻ. Nếu xu hướng hiện tại kéo dài, Mỹ có thể chứng kiến sự dịch chuyển lớn về dòng sinh viên quốc tế – đồng nghĩa với việc mất đi hàng chục tỉ USD đóng góp mỗi năm.

Việc thu hồi hơn 6.000 thị thực du học cho thấy chính quyền Trump đang đặt yếu tố an ninh lên trên lợi ích kinh tế và học thuật. Tuy nhiên, quyết định này có thể để lại hệ lụy lâu dài: giảm sức hấp dẫn của các trường đại học Mỹ, làm suy yếu ngành giáo dục – vốn là một “ngành xuất khẩu” trị giá hàng chục tỉ USD.